Kedinin Hasta Olup Olmadığı Nasıl Anlaşılır?
Kedilerle yaşamanın en güzel yanlarından biri rahat olmalarıdır. Hayatlarını oynayarak, yemek yiyerek ve uyuyarak geçirirler. Ne yazık ki kediler hastalandığında bu alışkanlıkları dezavantaj olabilir. Kediler hastalığı gizleme konusunda uzmandır. İçgüdüsel olarak saklanmaya çalışabilir veya normal bir alışkanlığı (uyku) abartır. Kedinizin gerçekten hasta olup olmadığını anlayabilmek için bilmeniz gereken bazı işaretler vardır.
Kedi Davranış ve Görünüşteki Davranışları İzleme
Kedinizin Ne Kadar Uyuduğuna Dikkat Edin
Hasta kediler daha fazla uyuyacaktır. Kedinizde kusma, ishal, iştahsızlık veya belirgin şişlikler gibi başka hastalık belirtileri yoksa, onu gözlem altında tutun. Semptomlar ilerlerse bir veteriner tarafından kontrol edilmesini sağlayın
Kediniz başka semptomlar göstermiyorsa 24 saat boyunca izleyin, ikinci gün aşırı yorgunluk haline olursa hemen bir veteriner hekime başvurun.
Kedinizin Ateşini Kontrol Edin
Kedinizin sıcaklığını kontrol etmek için rektal termometre kullanın. Eğer kontrolü yapmanıza izin vermezse bunu bir veteriner hekim yardımıyla öğrenmek daha sağlıklı olacaktır. Kediler için 37.5 ve 39 derece normal bir vücut sıcaklığıdır. 39 derece üzeri normalin üzeri sıcaklık olacaktır.
Ateşi olan kedi genellikle yoğun bir şekilde uyur ve yiyecekleri reddedebilir.
Kedinizin Çiş Kumu Alışkanlıklarını İnceleyin
Kedinizin çiş alanını ne sıklıkla kullandığını takip edin. Zorluk çekiyorsa, idrarda kan mukus varsa veya dışkı çok sert ise, ishal ise yine veteriner hekime başvurmanız gerekmektedir.
Kedinizin İştahına Dikkat Edin
Kedinizin çok fazla yemek yemediğini veya normalden daha fazla yemek yediğini gözlemliyorsanız yanlış bir şey olabilir. Kediniz 1 gün boyunca yiyeceklere ilgi göstermezse mide bulantısından böbrek sorunlarına kadar çeşitli sonuçlardan kaynaklı olabilir. Öte yandan kediniz aniden hırçınlaştı ise bu bile bir sağlık sorunu işareti olabilir.
Kedinizin Susuz Olup Olmadığını Kontrol Edin
Kedinizin ne kadar su içtiğini gözlemleyin. Bazı enfeksiyonlar böbrek hastalığı, aşırı aktif tiroidler ve diyabet gibi birçok durum susuzluğun artmasına neden olur.
Kediniz ishal ise özellikle bol bol su içmesine özen göstermelisiniz. Vücudununda su kaybı dehidrasyona yol açacağından çok ciddi bir durumdur.
Kedi Vücudunda Su Kaybı Kontrolü
Kedinizin arka ense kısmındaki deriyi çekin. Eğer deri hemen yerine geliyorsa dehidrasyonu yoktur. Eğer 7 saniye ve üzeri deri yerine gelmiyorsa hemen veteriner hekime ulaştırmalısınız çünkü bu çok ciddi bir durumdur.
Kedinizin Kilosuna Dikkat
Kilo kaybı fark ettiğinizde, düzenli olarak kedinizi tartın. Eğer kilosunda ani veya kademeli bir kilo kaybı mevcutsa veteriner hekiminize başvurun. Kilo kaybı birçok hastalık nedeniyle ortaya çıkabilir.
-Diyabet ve hipertiroidizm gibi hastalıkların erken evrelerinde başlarda kedi iyi görünür, ancak kilo verebilir. Kedi kilo kaybetmeye devam ederse tıbbi yardım alın.
-Göbek kanseri veya kalp hastalığı olan kedide kilo kaybı olmasa da vücut tipinde değişikliğe yol açar. Daha yağsız ve kemikli bir yapıya sahip olan kedinin, göbeğinde şişlik olabilir.
Kedinizin Kürkünü İnceleyin
Normalde parlak ve düzenli tüylere sahip olan kedi, hastalandığında kendini temizleme enerjisine sahip olamayacağından tüyleri daha düzensiz ve mat hale gelebilir. Strese bağlı normalden daha fazla tüy dökme belirtileri gösterir. Bakım alışkanlıklarındaki değişkenlikler artritin (Vücut tarafından üretilen, eklemlerde meydana gelen iltihabik bir durumdur. Ayak bileği, diz, el bileği vb. eklemlerin iltihaplanması ile birlikte şişme, sertleşmeye yol açan hastalıklar ve eklemlerde ağrı gibi durumlara neden olabilir.) sebebiyle olabilir. Bu durumda ayrıca kediniz topallayabilir.
Kedilerde Hastalık Belirtileri
Kedi Kusması
Kediler sistemlerini temizlemek için haftada bir veya iki kez normal rutinlerinde kusabilirler. Fakat bu kusma günde birkaç kez kusma eğiliminde olursa bu normal değildir.
Kedi Aktivite Seviyesi
Uyuşukluk veya enerji eksikliği, yüksek ateş, nefes alma zorlukları kedinizin acı çektiğini gösterebilir.
Bu normal uyumasından çok farklıdır. Kedi uyanıktır ama öylece yatıp hiçbir aktiviteye katılmak istemez. Kediniz uyuşuk ve daha hızlı nefes alıyorsa veteriner hekime görünmelidir.
Kedide Solunum Problemi
Kediniz çok hızlı veya çok yavaş nefes alıyorsa veya köpek gibi ağzı açık bir şekilde nefes alıyorsa onu veteriner hekime götürmelisiniz. Bazen mırlama ve uyku ile solunum hızını yanlış ölçmenize neden olabilir. O yüzden mümkün olduğunca nefesini kediniz uykuda değilken ölçün. Kedide normal solunum hızı dakikada 20-30 nefestir.
Kedide Göz ve Burundan Gelen Akıntı
Olası bir üst solunum yolu enfeksiyonu olabileceğini gösterir. Bu kedinizin hasta olmasına neden olabilir. Koku duyusu kapanacağı için iştah kaybı gözlenir. Bulaşıcı olabileceğinden evinizde ki diğer kedilerden uzak tutmanız en sağlıklısı olacaktır.
Kedide Denge Kaybı
Baş eğme, baş dönmesi veya yönelim bozukluğuna dikkat edin. Bunların hepsi nörolojik bir bozukluk veya kulak iltihabı belirteçleri olabilir. Kediler çevik canlılardır. Son zamanlarda kedinizin daha beceriksiz ve denge problemlerine sahip olduğunu düşünüyorsanız bu değişiklikler inme, yüksek tansiyon hatta beyin tümörü belirtisi bile olabilir.
Kedide Kitle
Çoğu kitle veya apse iyi huyludur ancak sızıntı veya hassasiyet varsa kontrol edilmesi gerekir. Ayrıca enfekte olmuş çiziklerden kötü bir koku yayılabilir. Bu çizikler tedavi edilmezse kan zehirlenmesine yol açabilir.
Kedinizin Gözlerini İnceleyin
Kediniz sürekli ağlıyor gibi görünüyorsa bir şeye alerjisi veya sinüs enfeksiyonu olabilir. Ayrıca bazı hastalıklar kedilerinin gözlerinin büyüyüp o şekilde kalmasına neden olabilir. Kedinizin gözlerinin çok genişlediğini fark ederseniz hemen veteriner hekime götürmelisiniz.
Kedinin Ağzına Bak
Özellikle diş etlerinde bir renk değişikliği olup olmadığına bakın. Kedinizin diş etlerinin çok soluklaştığını fark ederseniz, kediniz hasta olabilir. Nefesini koklayarak da bir sorun olup olmadığını anlayabilirsiniz. Eğer nefesi yemeği dışında farklı ve garip bir kokuya sahipse bu da bir hastalık belirtisi olabilir.
Belli Başlı Hastalıkları Tespiti
Kedide Pire
Kedilerde pire belirtisi olarak genellikle sık kaşınma gösterir. İnce dişli bir tarak ile kedinizi tarayarak kontrolünü sağlayabilirsiniz. Özellikle kedinizin boynunda ve kuyruğunda konaklayan yürüyen kahverengi noktalar arayın.
Başka bir seçenek olarak beyaz bir örtü veya kağıdın üzerinde kedinizi tarayarak dökülen pire kirlerini gözlemleyerek kontrol sağlayabilirsiniz. Pire kirleri siyah veya virgül şeklinde olacaktır. Nemli pamuk yünü üzerine yerleştirildiğinde kanlı çizgiler halinde görülecektir. Bu durumların yaşanmaması için kedinize düzenli dış parazit tedavisi uygulamanız en doğrusu olacaktır.
Kedide Kıl Yumağı Kusma
Kıl yumukları da ağız kokusuna veya iştahsızlığa yol açabilir. Ciddi kıl yumağı problemleri ameliyat gerektirebilir. Bu durumu önlemek için kedinizi düzenli olarak tarayabilirsiniz.
Kedide Hipertiroid veya Aşırı Aktif Tiroid
Semptomları aşırı artan iştah ve susuzluktur. Belirtileri arasında açıklanamayan kilo kaybı,sık kusma, uyuşukluk, halsizlik, ishal ve agresif olduğunu söyeyebiliriz. Tipik olarak orta yaşlı ve yaşlı kedilerde görülür. Genç kedilerde çok nadir rastlanır.
Kedi Diyabetinin Semptomları
Diyabet belirtileri arasında kusma, dehidrasyon (su kaybı), zayıflık, iştah kaybı, aşırı susuzluk, sık idrara çıkma, kilo kaybı ve nefes alma anormallikleri görülür. Kedi diyabeti her yaştan kediyi etkiler. Ancak çok yaşlı, obez kedilerde daha yaygındır. Bu belirtileri gösteren bir kediniz varsa uzman bir veteriner hekim tarafından kan ve idrar şekeri seviyelerine bakılması gerekir.
Kedilerde İdrar Yolu Hastalığı (FLUTD)
Belirtileri arasında zor ve sık idrara çıkma, iştah kaybı, kayıtsızlık, idrarda kan veya cinsel organları sık sık yalama vardır. Bu hastalık hızla ölümcül olma potansiyeline sahip alt idrar yollarının ağrılı iltihaplanması ile baş gösterir. Bazı kuru mamalar idrarda mesane astarını itip tahriş eden kristallerin birikmesine neden olur. Tedavi edilmezse tıkanıklığa neden olmaları durumunda potansiyel olarak ciddi mesane taşları oluşturabilir.
Acil Durumlarda!
- Travma (yüksekten düşme veya araba çarpması)
- Nefes almada zorluk
- Mavi, beyaz veya çok solgun diş etleri
- Çöküş, bilinç kaybı ve tepkisizlik
- Nöbet
- Baş dönmesi, dengesizlik
- Yürüyememe
- Orta ile yüksek kanama
- Zehirli bir maddeye maruz kalma
- Şiddetli ağrı
- Yüksek ateş
- 24 saat boyunca yemek yememe
gibi durumlarda hiç beklemeden veteriner hekiminize yetiştirip olası bir gecikmenin önüne geçmeniz kedi dostunuz için en iyisi olacaktır.
Hazırlayan: Yaren Elban
